Demograficzne uwarunkowania wydłużania aktywności zawodowej

Małgorzata Król

Streszczenie


W artykule poruszono problematykę wydłużania aktywności zawodowej w kontekście aktualnej i prognozowanej sytuacji demograficznej. Celem opracowania była identyfikacja demograficznych przesłanek wydłużania aktywności zawodowej. Artykuł przygotowano, opierając się na źródłach wtórnych – dokonano analizy literatury przedmiotu oraz analizy danych statystycznych. Przyjęto, że do grupy demograficznych determinant wydłużania aktywności zawodowej można zaliczyć: niski poziom urodzeń i przyrostu naturalnego, liczebne zmniejszanie się populacji, wydłużanie się przeciętnego trwania życia, starzenie się społeczeństwa oraz zmiany struktury ludności według wieku. Na podstawie danych statystycznych wskazano ich aktualne i przyszłe zmiany. Dokonano także analizy porównawczej ustawowego wieku przechodzenia na emeryturę, efektywnego wieku przechodzenia na emeryturę oraz okresu pracy zawodowej w krajach Unii Europejskiej.


Słowa kluczowe


pierwsze przejście demograficzne, drugie przejście demograficzne, starzejące się społeczeństwo, zasoby pracy, wiek emerytalny

Pełny tekst

PDF

Literatura


The 2015 Ageing Report. Economic and Budgetary Projections for the 28 EU Member States (2013–2060) [2015], „European Economy”, nr 3.

Ageism and Mistreatment of Older Workers. Current Reality, Future Solutions [2013], eds P. Brownell, J.J. Kelly, Springer, Dordrecht.

Błędowski P. [2002], Lokalna polityka społeczna wobec ludzi starych, SGH, Warszawa.

The Cambridge Handbook of Age and Ageing [2005], eds M.L. Johnson, V.L. Bengtson, P.G. Coleman, T.B.L. Kirkwood, Cambridge University Press, New York.

Coulmas F. [2007], Population Decline and Ageing in Japan – the Social Consequences, Routledge, New York.

Duration of Working Life [2016], http://ec.europa.eu/eurostat/tgm/refreshTableAction.do?tab=table& plugin=1&pcode=tsdde420&language=en (data dostępu: 23.07.2016).

Employment and Activity by Sex and Age – Annual Data [2016], http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/submitViewTableAction.do (data dostępu: 30.07.2016).

Europa 2020. Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu [2010], Komisja Europejska, Bruksela.

Golinowska S. [2008], Społecznoekonomiczne konsekwencje starzenia się populacji [w:] Konsekwencje ekonomiczne i społeczne starzenia się społeczeństwa, red. J. Kleer, PAN, Komitet Prognoz „Polska 2000 Plus”, Warszawa.

Handbook of Aging and the Social Sciences [2001], eds R.H. Binstock, L.K. George, Academic Press, San Diego.

Jurek Ł. [2012], Ekonomia starzejącego się społeczeństwa, Difin, Warszawa.

Kaa D.J. van de [2002], The Idea of a Second Demographic Transition in Industrialized Countries, Paper presented at the Sixth Welfare Policy Seminar of the National Institute of Population and Social Security, Tokyo, 29 January 2002, http://websv.ipss.go.jp/webjad/WebJournal.files/population/2003_4/Kaa.pdf (data dostępu: 4.05.2014).

Konsekwencje ekonomiczne i społeczne starzenia się społeczeństwa [2008], red. J. Kleer, PAN, Komitet Prognoz „Polska 2000 Plus”, Warszawa.

Król M. [2014], Starzenie się populacji Polski [w:] Współczesna polityka gospodarcza i społeczna, red. M. Król, „Przegląd Nauk Stosowanych”, nr 4.

Ludność. Stan i struktura oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2015 r. [2016], GUS, Warszawa.

Maksimowicz A. [1990], Przemiany struktury ludności według wieku [w:] Teoria przejścia demograficznego, red. M. Okólski, PWE, Warszawa.

McDonald L. [2013], The Evolution of Retirement as Systematic Ageism [w:] Ageism and Mistreatment of Older Workers. Current Reality, Future Solutions, ed. P. Brownell, J.J. Kelly, Springer, Dordrecht.

McDonald P. [2001], Theory Pertaining to Low Fertility, International Perspectives on Low Fertility: Trends, Theories and Policies, Tokyo, 21–23 March 2001, http://adsri.anu.edu.au/sites/default/files/publications/popfutures/PaperMcDonald.pdf (data dostępu: 3.05.2014).

Okólski M., Fihel A. [2012], Demografia. Współczesne zjawiska i teorie, Scholar, Warszawa.

Older Workers in an Ageing Society. Critical Topic in Research and Policy [2013], ed. P. Taylor, Edward Elgar, Cheltenham–Northampton.

Opinia publiczna o nowych rozwiązaniach z zakresu polityki społecznogospodarczej [2016], Komunikat z badań nr 35/2016, CBOS, Warszawa.

Opinie o zmianach w systemie emerytalnym [2012], Komunikat z badań nr BS/77/2012, CBOS, Warszawa.

Podnoszenie wieku emerytalnego – diagnoza potrzeb i rekomendacje na przykładzie Polski i Niemiec [2011], red. J. Kucharczyk, E. Kuźmicz, ISP, Warszawa.

Polska w obliczu starzenia się społeczeństwa. Diagnoza i program działania [2008], PAN, Warszawa.

Population by Age Group [2016], http://ec.europa.eu/eurostat/tgm/refreshTableAction.do? tab=table&plugin=1&pcode=tps00010&language=en (data dostępu: 24.07.2016).

Prognoza ludności na lata 2014–2050 [2014], GUS, Warszawa.

Rocznik demograficzny 2015 [2015], GUS, Warszawa.

Stan i struktura ludności według wieku w latach 1989–2014 [2016], http://stat.gov.pl/obszarytematyczne/ludnosc/ludnosc/strukturaludnosci,16,1.html (data dostępu: 22.07.2016).

Stankiewicz A. [2015], Trybunał jest ważniejszy, http://www.rp.pl (data dostępu: 15.12.2015).

To idzie starość. Postawy osób w wieku przedemerytalnym. Raport z badań [2008], red. P. Szukalski, ISP, Warszawa.

Ustawa z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. poz. 637.

Work and Aging. A European Perspective [1994], eds J. Snel, R. Cremer, Tylor and Francis Group, London.

World Population Ageing 2007 [2007], Department of Economic and Social Affairs, Population Division, United Nations, New York.

Współczesne problemy demograficzne. Rzeczywistość i mity. Ujęcie krajowe, regionalne i globalne [2011], red. J. Osiński, SGH, Warszawa.

Zielona księga na rzecz adekwatnych, stabilnych i bezpiecznych systemów emerytalnych w Europie [2010], Komisja Europejska, Bruksela.




DOI: https://doi.org/10.15678/ZNUEK.2016.0960.1205