Złożoność organiczna jako nowe ujęcie złożoności systemów ekonomicznych

Paweł Wołoszyn

Streszczenie


Systemy ekonomiczne i społeczne należą do szerokiej klasy systemów złożonych stanowiących przedmiot zainteresowania licznych dziedzin nauki. Istnieje wiele ujęć złożoności takich systemów różniących się sposobem definiowania i objaśniania źródeł skomplikowanych zachowań. Ponieważ złożoność jest jednak zjawiskiem powszechnym i w przyrodzie, wydaje się uzasadnione poszukiwanie pewnego uniwersalnego wzorca powtarzalnego we wszystkich rodzajach systemów złożonych. W tym artykule przedstawiono nową koncepcję złożoności organicznej rozumianej jako zespół trzech atrybutów: asymetrii, mnogości i interaktywności elementów systemu. System posiadający te cechy będzie dysponować zdolnością wytwarzania złożonych struktur lub zachowań. Prezentowane podejście może być przydatne w tworzeniu modeli ekonomicznych i społecznych systemów złożonych.

Słowa kluczowe


systemy złożone, modele agentowe, symetria, samopodobieństwo

Pełny tekst

PDF

Literatura


Arora S., Barak B. [2009], Complexity Theory: A Modern Approach, Cambridge University Press, Cambridge.

Arthur W.B. [1999], Complexity and the Economy, „Science”, vol. 284, nr 5111.

Axelrod R., Cohen M.D. [2001], Harnessing Complexity: Organizational Implications of a Scientific Frontier, Simon & Schuster, New York.

Borowska A. [2008], Zarządzanie różnorodnością, Zeszyty Naukowe Politechniki Białostockiej. Ekonomia i Zarządzanie, nr 12.

Castellani B., Hafferty F.W. [2009], Sociology and Complexity Science. A New Field of Inquiry, Springer, Berlin.

Challet D., Zhang Y.C. [1997], Emergence of Cooperation and Organization in an Evolutionary Game, „Physica A: Statistical and Theoretical Physics”, vol. 246, nr 3–4.

Cohendet P., Llerena P. [1998], Theory of the Firm in an Evolutionary Perspective: A Critical Development, „Competence, Governance and Entrepreneurship”, Druid, Copenhagen.

Czech A. [2007], Adamieckiego metafory organizacji, „Współczesne Zarządzanie”, nr 2.

Diacu F. [1996], The Solution of the n-body Problem, „The Mathematical Intelligence”, vol. 18.

Lin S.K. [2008], Gibbs Paradox and the Concepts of Information, Symmetry, Similarity and Their Relationship, „Entropy”, vol. 10, nr 1.

Lorenz E. [1963], Deterministic Nonperiodic Flow, „Journal of Atmospheric Sciences”, vol. 20.

Mesjasz C. [2009], Interpretations of Complexity of Social Systems [w:] Proceedings of the 4th Polish Symposium on Econo- and Sociophysics, eds. S. Drożdż et al., Polish Academy of Sciences, Warsaw.

Mesjasz C. [2010], Complexity of Social Systems, „Acta Physica Polonica A”, vol. 114, nr 4.

Morgan G. [2008], Obrazy organizacji, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Modeling Complexity in Economic and Social Systems [2002], red. F. Schweitzer, World Scientific, New Jersey.

Pawełek B. [2008], Metody normalizacji zmiennych w badaniach porównawczych złożonych zjawisk ekonomicznych, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Kraków.

Pociecha J., Pawełek B. [2010], Bankruptcy Prediction and Business Cycle [w:] Contemporary Problems of Transformation Process in the Central and East European Countries: Proceedings of 17th Ukrainian-Polish-Slovak Scientific Seminar, ed. N. Vasilivna Kovalik, The Lviv Academy of Commerce, Lviv.

Prigogine I. [1961], Introduction to Thermodynamics of Irreversible Processes, Interscience, New York.

Scheinkman J.A., Woodford M. [1994], Self-Organized Criticality and Economic Fluctuations, „The American Economic Review”, vol. 84, nr 2.

Stańczyk S. [2007], Umiejętność zarządzania różnorodnością kulturową – odniesienia teoretyczno-praktyczne, Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu – Zarządzanie, nr 5(1187).

Waldrop M.M. [1992], Complexity: The Emerging Science at the Edge of Order and Chaos, Simon & Schuster, New York.




DOI: https://doi.org/10.15678/ZNUEK.2014.0928.0410