Wpływ wieku pracowników na postrzeganie składników proefektywnościowego klimatu organizacyjnego

Anna Wziątek-Staśko, Olena Krawczyk-Antoniuk

Streszczenie


Cel: Celem artykułu jest weryfikacja autorskiej koncepcji proefektywnościowego modelu klimatu organizacyjnego oraz przedstawienie wyników analizy zależności występującej między jego parametrami, w której jako zmienną moderującą przyjęto wiek pracownika.

Metodyka badań: Przeprowadzono studia literaturowe oraz badania empiryczne z zastosowaniem metod ilościowych i jakościowych.

Wyniki badań: Badania empiryczne wykazały zależność między wiekiem pracowników a postrzeganiem przez nich składników proefektywnościowego klimatu organizacyjnego.

Wnioski: Wyróżnione w modelu składniki klimatu organizacyjnego są skorelowane z wybranymi parametrami oceny efektywności organizacyjnej, a osoby w różnym wieku postrzegają je w odmienny sposób.

Wkład w rozwój dyscypliny: W artykule stwierdzono wpływ wybranych składników klimatu organizacyjnego na ocenę parametrów efektywności organizacyjnej dokonywaną przez osoby w różnym wieku. Wyniki badań pozwoliły zidentyfikować różnice preferencji respondentów w zależności od ich wieku. Zagadnienie to jest istotne dla teorii, a także dla praktyki ze względu na potencjalne korzyści dla organizacji.


Słowa kluczowe


klimat organizacyjny, efektywność organizacyjna, proefektywnościowy model klimatu organizacyjnego, wiek

Pełny tekst

PDF

Literatura


Aarons G.A., Sawitzky A.C. (2006), Organizational Culture and Climate and Mental Health Provider Attitudes Toward Evidence-Based Practice, „Psychological Services”, vol. 3(1), https://doi.org/10.1037/1541-1559.3.1.61.

Abendroth A.K., Dulk L. den (2011), Support for the Work-life Balance in Europe: The Impact of State, Workplace and Family Support on Work-life Balance Satisfaction, „Work, Employment and Society”, vol. 25(2), https://doi.org/10.1177/0950017011398892.

Abramowicz M., Strzałkowska A. (2012), Zarządzanie zróżnicowanym wiekowo zespołem, Fundacja Pro Caritate, Warszawa.

Altaf A. (2011), The Impact of Organizational Culture on Organizational Effectiveness: Implication of Hofstede Cultural Model as Organizational Effectiveness Model, „The International Journal of Interdisciplinary Social Sciences”, vol. 6(1), https://doi.org/10.18848/1833-1882/CGP/v06i01/51996.

Avgar A.C., Givan R.K., Liu M. (2011), A Balancing Act: Work-life Balance and Multiple Stakeholder Outcomes in Hospitals, „British Journal of Industrial Relations”, vol. 49(4), https://doi.org/10.1111/j.1467-8543.2010.00839.x.

Aybas M., Cevat Acar A. (2017), The Effect of Human Resource Management Practices on Employees’ Work Engagement and the Mediating and Moderating Role of Positive Psychological Capital, „International Review of Management and Marketing”, vol. 7(1).

Badura B. (2016), Auf die Bindung kommt es an – Organisationskultur und Gesundheit, „Bewährungshilfe”, vol. 63(1).

Baruk A.I. (2014), Poziom zadowolenia pracowników w kontekście relacyjnych aspektów klimatu organizacyjnego, „Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej. Organizacja i Zarządzanie”, z. 73.

Berberoglu A. (2018), Impact of Organizational Climate on Organizational Commitment and Perceived Organizational Performance: Empirical Evidence from Public Hospitals, „BMC Health Services Research”, vol. 18(1), https://doi.org/10.1186/s12913-018-3149-z.

Bielski M. (2002), Podstawy teorii organizacji i zarządzania, C.H. Beck, Warszawa.

Blaik P. (2015), Efektywność logistyki. Aspekt systemowy i zarządczy, PWE, Warszawa.

Bratnicki M., Wyciślak M. (1980), Klimat organizacyjny: pojęcie, mierzenie, badanie i diagnoza, „Prakseologia”, nr 4.

Cameron K.S. (1986), Effectiveness as Paradox: Consensus and Conflict in Conceptions of Organizational Effectiveness, „Management Science”, vol. 32(5), https://doi.org/10.1287/mnsc.32.5.539.

Costanza D.P., Badger J.M., Fraser R.L., Severt J.B., Gade P.A. (2012), Generational Differences in Work-Related Attitudes: A Meta-analysis, „Journal of Business and Psychology”, vol. 2, nr 27, https://doi.org/10.1007/s10869-012-9259-4.

Dabić M., Lažnjak J., Smallbone D., Švarc J. (2018), Intellectual Capital, Organisational Climate, Innovation Culture, and SME Performance: Evidence from Croatia, „Journal of Small Business and Enterprise Development”, vol. 26(4), https://doi.org/10.1108/JSBED-04-2018-0117.

Davidson M., Manning M., Timo N., Ryder P. (2001), The Dimensions of Organizational Climate in Four- and Five-star Australian Hotels, „Journal of Hospitality and Tourism Research”, nr 25(4), https://doi.org/10.1177/109634800102500406.

Dessler G., Turner A. (1992), Human Resource Management in Canada, Prentice-Hall Canada, Scarborough.

Goodman P.S., Pennings J.M. (1977), New Perspectives on Organizational Effectiveness, Jossey-Bass Publishers, San Francisco.

Hulkko-Nyman K., Sarti D., Hakonen A., Sweins Ch. (2012), Total Rewards Perceptions and Work Engagement in Elder-care Organizations: Findings from Finland and Italy, „International Studies of Management and Organization”, vol. 42(1), https://doi.org/10.2753/IMO0020-8825420102.

Jacobs S., Renard M., Snelgar R. J. (2014), Intrinsic Rewards and Work Engagement in the South African Retail Industry, „South African Journal of Industrial Psychology”, vol. 40(2), https://sajip.co.za/index.php/sajip/article/view/1195/1652 (data dostępu: 15.10.2018).

Jagoda A. (2016), Zarządzanie różnorodnością pokoleniową a organizacja czasu i miejsca pracy pracowników, „Marketing i Rynek”, nr 3.

James H.H., Frank V. (2015), Cultural Change Management, „International Journal of Innovation Science”, vol. 7(1), https://doi.org/10.1260/1757-2223.7.1.55.

Kondalkar V.G. (2010), Organization Effectiveness and Change Management, Prentice Hall, Delhi.

Krawczyk-Antoniuk O. (2018), Wybrane determinanty proefektywnościowego modelu klimatu organizacyjnego (w:) Współczesne trendy zarządzania organizacjami, red. M. Lisiński, J. Dzieńdziora, M. Wróbel, Wydawnictwo Naukowe Akademii WSB, Dąbrowa Górnicza.

Kundu K. (2007), Development of the Conceptual Framework of Organizational Climate, „Vidyasagar University Journal of Commerce”, vol. 12.

Lawless D.J. (1972), Effective Management. Social Psychological Approach, Prentice-Hall, Englewood Cliffs.

Levickaite R. (2010), Generations x, y, z: How Social Networks Form the Concept of the World without Borders (the Case of Lithuania), „LIMES: Cultural Regionalistics”, vol. 3(2), https://doi.org/10.3846/limes.2010.17.

Lewin A.Y., Minton J.W. (1986), Determining Organizational Effectiveness: Another Look and an Agenda for Research, „Management Science”, vol. 32(5), https://doi.org/10.1287/mnsc.32.5.514.

Liwiński J., Sztanderska U. (2010), Zarządzanie wiekiem w przedsiębiorstwie, PARP, Warszawa.

Łochnicka D. (2016), Przedsiębiorczość pracownicza i jej wpływ na efektywność organizacji, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.

McDonald P., Townsend K., Wharton A. (2013), The Legitimation and Reproduction of Discourse-practice Gaps in Work-life Balance, „Personnel Review”, vol. 42(2), https://doi.org/10.1108/00483481311309384.

Mullins L.J. (2010), Management and Organisational Behaviour, Pearson Education, Harlow.

Patterson C.K. (2007), The Impact of Generational Diversity in the Workplace, „The Diversity Factor”, vol. 15(3).

Permarupan P.Y., Al-Mamun A., Saufi R.A., Zainol N.R.B. (2013), Organizational Climate on Employees’ Work Passion: A Review, „Canadian Social Science”, vol. 9(4), https://doi.org/10.3968/j.css.1923669720130904.2612.

Price J.L. (1972), The Study of Organizational Effectiveness, „The Sociological Quarterly”, vol. 13(1), https://doi.org/10.1111/j.1533-8525.1972.tb02100.x.

Pyszka A. (2015), Istota efektywności. Definicje i wymiary, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, nr 230.

Rosenstiel L. von, Bögel R. (1992), Betriebsklima geht jeden an!, Bayerischer Staatsministerium für Arbeit, und Sozialordnung, Familie, Frauen und Gesundheit, München.

Schimanek T., Kotzian J., Arczewska M. (2015), Zarządzanie wiekiem skierowane na osoby 50+. Poradnik dla małych i średnich przedsiębiorców i nie tylko, Akademia Leona Koźmińskiego, Warszawa.

Simons N. (2010), Leveraging Generational Work Styles to Meet Business, „Information Management Journal”, vol. 44(1).

Steers R.M. (1975), Problems in the Measurement of Organizational Effectiveness, „Administrative Science Quarterly”, vol. 20(4), https://doi.org/10.2307/2392022.

Wajszczak E. (2000), Kształtowanie klimatu organizacyjnego w przedsiębiorstwie, Oficyna Wydawnicza Ośrodka Postępu Organizacyjnego, Bydgoszcz.

Wudarzewski G. (2013a), Interpretacja i znaczenie metafory „klimat organizacyjny” w zarządzaniu, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu”, nr 6(38).

Wudarzewski G. (2013b), Wymiary i składniki klimatu organizacyjnego w świetle badań literaturowych, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu”, nr 1(33).

Wziątek-Staśko A. (2017), Ocena skuteczności motywatorów w opinii menedżerów – analiza na podstawie badań własnych, „Zarządzanie Zasobami Ludzkimi”, nr 3–4.

Wziątek-Staśko A., Krawczyk-Antoniuk O. (2020), Effectiveness-supporting Model of Organisational Climate According to Personnel of Different Levels (w:) Sustainable Economic Development and Advancing Education Excellence in the Era of Global Pandemic, Proceedings of the 36th International Business Information Management Association Conference (IBIMA), 4–5 November 2020, Granada, Spain, red. S. Soliman Khalid, IBIMA, Norristown, https://u.pcloud.link/publink/show?code=kZCeIokZrrbe3SiQcHyryACEYOALQ51wpz9X#folder=7802801347 (data dostępu: 22.02.2021).

Wziątek-Stasko A., Krawczyk-Antoniuk O. (2021), Pro-Efficiency Model of the Organizational Climate, "Journal of Organizational Management Studies”, vol. 2021, https://doi.org/10.5171/2021.216555.

Yongxing G., Hongfei D., Baoguo X., Lei M. (2017), Compromiso con el trabajo y rendimiento en el trabajo: el papel moderador del apoyo organizacional percibido, „Anales de Psicología”, vol. 33(3), https://doi.org/10.6018/analesps.33.3.238571.

Ziębicki B. (2014), Efektywność organizacyjna podmiotów sektora publicznego, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Kraków.




DOI: https://doi.org/10.15678/ZNUEK.2022.0996.0208